طاها پخش

تبلیغ پاپ آپ
تبلیغ درکار
سیاسیاستارت روابط مجدد تهران و اتاوا

استارت روابط مجدد تهران و اتاوا

بن بست روابط ایران و کانادا / رابطه با تهران سودی برای اتاوا ندارد | نشنال پست

به دنبال دیدار روز گذشته وزرای خارجه ایران و کانادا در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک، صفحه جدیدی در روابط تهران-اتاوا گشوده شد. این اولین بار است که روسای دستگاه دیپلماسی ایران و کانادا، بعد از قطع روابط در سال ۱۳۹۱ دیدار می کنند.

روزنامه دنیای اقتصاد: به دنبال دیدار روز گذشته وزرای خارجه ایران و کانادا در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک، صفحه جدیدی در روابط تهران-اتاوا گشوده شد. این اولین بار است که روسای دستگاه دیپلماسی ایران و کانادا، بعد از قطع روابط در سال ۱۳۹۱ دیدار می کنند.

محمدجواد ظریف و استفان دیون، وزرای خارجه ایران و کانادا در مورد «مسائل دوجانبه و منطقه ای» گفت وگو کرد ه اند.

جزئیات خاصی از گفت وگوهای وزیران خارجه دو کشور در این اولین دیدارشان منتشر نشده است و فقط استفان دیون، وزیر خارجه کانادا بعد از این دیدار در حساب کاربری خود در توییتر نوشت: «اولین دیدار با وزیر خارجه ایران، در جریان نشست ملل متحد (در نیویورک) انجام شد و به موضوع روابط دو کشور، در قالب [منطقه] خاورمیانه، پرداختیم. در مورد مسائل کنسولی نیز گفت وگو شد.» به نقل از خبرگزاری فارس، موارد کنسولی مورد اشاره دیون، احتمالا مساله دستگیر یک تبعه ایرانی-کانادایی به نام «هما هودفر» است که به اتهام فعالیت های ضد امنیتی علیه جمهوری اسلامی در دستگیر به سر می برد.

وزیر خارجه کانادا، پیش از این دیدار به بی بی سی فارسی در نیویورک گفت که دولت کانادا اراده ای جدی برای از سرگیری روابط با ایران دارد. دولت لیبرال کانادا به نخست وزیری جاستین ترودو، نشانه هایی حاکی از تمایل برای احیای روابط با تهران بروز داده است. مجید جوهری، نماینده حزب لیبرال در پارلمان کانادا، از جمله کسانی ا ست که به تازگی رسما خواستار احیای روابط دیپلماتیک اتاوا و تهران و بازگشایی سفارتخانه های دو کشور شده است. عضو ایرانی الاصل پارلمان کانادا اخیرا ضمن تاکید بر لزوم از سرگیری روابط کانادا و ایران گفت که قطع روابط دیپلماتیک به مردم هر دو کشور صدمه می زند.

و عضو لیبرال پارلمان کانادا که یکی از آنها ایرانی است به تلاش ها برای از سرگیری روابط دیپلماتیک میان دولت کانادا و ایران و بازگشایی سفارتخانه های دو کشور ادامه می دهند. «کنگره ایرانیان کانادا» نیز درخواست مشابهی را مطرح کرده است.

کانادا در زمره اولین کشورهایی به شمار می رود که بعد از اجرایی شدن توافق هسته ای از آن استقبال و تاکید کرد که تحریم ها علیه ایران را لغو خواهد کرد. در تاریخ 28 دی ماه یعنی تنها دو روز بعد از شروع اجرای برجام بود که وزیر امور خارجه کانادا با استقبال از اجرای آن گفت که کشورش تحریم ها علیه ایران را لغو می کند. به نقل از «ایسنا» استفان دیون، در این رابطه گفت: «ما نیز از جامعه جهانی برای لغو تحریم های خود علیه ایران پیروی خواهیم کرد.» او تاکید کرد: «حفظ تحریم ها در شرایطی که دیگر کشورها تحریم هایشان را برمی دارند سبب می شود تا کمپانی های کانادایی ضرر کنند. سبعد ما در شرایطی قرار خواهیم گرفت که کمپانی های کانادایی تنها خواهند ماند و به آن بازار دسترسی نخواهند داشت.» توافق هسته ای ایران و گروه 1+5 در تیرماه سال جاری در وین حاصل شد و روز 26 دی ماه با قرائت بیانیه مشترک وزیر امور خارجه ایران و مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا به مرحله اجرا درآمد.

فرازوفرودهای روابط در 4 سال گذشته

دولت پیشین کانادا که همواره مواضعی تند علیه ایران داشت، در شهریورماه سال 1391 به این بهانه که امنیت دیپلمات هایش در تهران در خطر قرار دارد، روابط دیپلماتیک خود را با ایران قطع کرد. دولت کانادا هیچ گاه دلیلی منطقی و باورپذیر برای تعطیلی سفارت خود در تهران ارائه نداد و بعدها نقل از های افشاگرانه رسانه های غربی نشان داد که در آن زمان هیچ خطری دیپلمات های کانادایی مستقر در ایران را تهدید نمی کرده است. جان برد، وزیر امور خارجه وقت کانادا در سپتامبر 2012 در اقدامی غیرمنتظره در یک کنفرانس خبری در روسیه گفت که روابط دیپلماتیک با ایران متوقف خواهد شد. دولت محافظه کار کانادا در آن زمان اعلام کرد که به علت مخالفت های ایران با اسرائیل و حمایت از دولت سوریه دست به چنین کاری زده است تا بتواند قطع روابطش را با ایران توجیه کند. رژیم اسرائیل در آن زمان از این اقدام کانادا استقبال کرد. البته پس ها و در آذر ماه 1393 شبکه تلویزیونی ملی کانادا در نقل ازی به نقل از یک دیپلمات اهل این کشور نوشت که در هنگام بسته شدن سفارت کانادا در تهران، از دید آنها تهدیدات امنیتی ملموسی علیه دیپلمات ها و سفارتخانه شان وجود نداشته است.

این نقل از حدود ۹ ماه قبل از اقدام دولت کانادا به بستن سفارتخانه خود در ایران و اخراج دیپلمات های ایرانی از پایتخت شان اتاوا تنظیم و در آن مهم ترین خطر برای سفارت کانادا در تهران نه احتمال حمله به سفارت که وقوع «زلزله» در تهران ذکر شده بود. به هر روی بعد از روی کار آمدن لیبرال ها در کانادا و از آنجا که بستر در ایران برای بازسازی روابط فراهم بود، ترودوی جوان به سمت بازسازی روابط کشورش با ایران گام برداشته است.

روند سیاست خارجی ایران در دولت یازدهم معطوف به تنش زدایی و بازسازی روابط دیپلماتیک بوده است. همچنان که تهران از روی کار آمدن لیبرال ها در کانادا ابراز خشنودی کرد؛، وزارت امور خارجه ایران در 19 اکتبر 2015 پیروزی حزب لیبرال کانادا را که منجر به روی کار آمدن جاستین ترودو شد، تبریک گفت و ابراز امیدواری کرد این امر به معنی پایان سیاست های افراطی کانادا علیه ایران باشد. دولت جاستین ترودو، با بیان اینکه تحریم های یک جانبه کانادا را از بهره مند شدن از منافع بازار ایران محروم می کند، این تحریم ها را لغو کرده است.

هم ترودو و هم دیون در ماه های گذشته از تصمیم خود برای احیای روابط دیپلماتیک با تهران صحبت کرده اند. دیون در ماه مارس سال جاری میلادی در یک سخنرانی در دانشگاه اتاوا گفت قطع روابط با ایران «هیچ اثر مثبتی برای هیچ کس نداشته است.» به نقل از خبرگزاری فارس، با وجود این تغییرات، دولت کانادا همچنان از فعالیت های منطقه ای ایران، مخالفت تهران با موجودیت رژیم صهیونیستی، برنامه موشکی ایران و حالت حقوق بشر ابراز نگرانی می کند. همچنین تحریم های اتاوا علیه برنامه موشکی ایران همچنان پابرجا مانده است.

همچنین به گفته کارشناسان در تغییر سیاست های دولت اتاوا در قبال تهران و لغو تحریم ها، چند عامل اثرگذار هستند که اولین عامل به تغییرات قدرت در کانادا بر می گردد. دولت لیبرال ترودو که سال گذشته قدرت را در دست گرفته برخلاف دولت قبلی محافظه کاران که دیدگاه تک بعدی به جهان داشت و متاثر از محافل محافظه کار آمریکایی بود، خواهان بهبود روابط و گسترش مناسبات اقتصادی کانادا با جهان است. عامل موثر دیگر در تغییر نگرش دولت ترودو نسبت به تهران، حضور چند ایرانی در پارلمان کانادا و به طور کلی گرایش چند فرهنگی دولت جدید لیبرال ها است که باعث شده اتاوا میل به ارتقای روابط با ایران را در دستور کار خود قرار دهد.

مساله دیگر نیز به تاثیرپذیری کانادا از سیاست های عمومی آمریکا و بریتانیا در نظام بین الملل مربوط می شود. در واقع با توجه به لغو تحریم های آمریکا و اتحادیه اروپا و عملیاتی شدن برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) در فاز اجرایی از یک طرف و ارتقای روابط ایران با اتحادیه اروپا و سفرهای دوجانبه مقامات ایران و اروپا، می توان گفت که اتاوا نیز متاثر از چنین فضایی دست به این اقدام برای برقراری تماس ها با ایران زده است. عامل بعدی هم به مسائل اقتصادی بر می گردد. در زمان محافظه کارها، کانادا با بیکاری و بحران اقتصادی روبه رو شد که علت آن نیز تصمیمات تک بعدی دولت هارپر بود. تصمیم برای عقب نماندن از رقبای بین المللی در دولت جدید لیبرال ها باعث شده تا تقویت اقتصادی در دستور کار دولت قرار بگیرد. بنابراین این چندین عامل باعث شده تا دولت کانادا تحریم هایش علیه ایران را لغو کند و زمینه برای ارتقای سطح مناسبات و تبادل سفیر هم فراهم شود.

اراده تهران برای گسترش روابط با مسکو
برچسب ها:
facebook google telegram twitter whatsApp
تبلیغات